4.మావూరు

మావూరు అనేది చాలా ఇష్టమైనదిగా ఉంటుంది. అలాగే మాఊరు కూడా మాకు ఎంతో ఇష్టమైనది అవడంలో ఆశ్చర్యం లేదు.ఇప్పటికి తెలుసున్నంతవరకూ మొదట్లో ఉన్న మా గురించి చెప్పాలంటే మా ప్రాచీనులు వరంగల్లు దగ్గర హనుమకొండలో ఉండే వారు. కనుకనే మావశం హనుమకొండ నాడీ అని అంటారు. దాదాపు 17 వ శతాబ్దానికే మా ఇంటి పేరు అమృత వాక్కుల ఉన్నట్లుగా మా వంశ వృక్షం దొరికింది. ఆ నాటికి మా వంశస్థులు తమ వేదం అయిన శుక్ల యజుర్వేదాన్ని పూర్తిగా చదువుకొని, అందులో మహాపండితులయి, యాగాది ప్రయోగ విజ్ఞానాన్ని కూడా క్షుణ్ణంగా కలిగి ఆనాటి రాజులచేత మన్ననలను అందుకొని ఉండేవారని మా పెద్దలు చెప్పే వారు.

మా స్వాధ్యాయ వేదం-యాఙ్ఞవల్క్య మహాముని ప్రొక్త శుక్లయజుర్వేదం. యాఙ్ఞ వల్క్య మహాముని చిన్నతనంలో విద్యాభ్యాస సమయంలోనే తన గురువుగారికి కలిగిన బ్రహ్మ హత్యా దోషాన్ని పోగొడతానని చెప్పడంతో గురువుగారు ఆతడు చిన్నపిల్లవాడయి, తనకు తెలియని విద్యలను కూడ ప్రదర్శించగలననే అహంభావంతో ఉన్నాడని కోపగించారు గురువుగారు.

నీకింత అహంకారమా నామీదనే నీవు ప్రయోగం చేయ యత్నిస్తున్నావా? అని ఆగ్రహించారు. నీవు తెలివైనవాడవని కదా నీ గర్వం . అందుకే నా దగ్గర చదివిన చదువులన్నీ వెంటనే కక్కు అని ఆఙ్ఞాపించారు. దానితో చేసేది లేక ఆత్మ విశ్వాసి అయిన యాఙ్ఞ్వల్క్య బాలుడు వెంటనే గురువుగారు చెప్పిన వేద విద్య నంతటినీ అక్కడికక్కడ కక్కేశాడు. దాన్ని మిగిలిన విద్యార్థులందరూ తిత్తిరి పక్షులయి భుజించారుట. వారి ఙ్ఞానంతో లోకంలో ప్రవర్తింప చేసిన వేదమే తైత్తిరీయ సంహితగా కృష్ణ యజుర్వేదం అనే పేర ఇప్పటికీ ప్రయోగంలో ఉంది.
తన వేద విఙ్ఞానం అంతా నష్టంఅయి పోయింది.యఙ్ఞవల్క్యుడు
నిర్వేదుడయ్యాడు.ఇప్పటికీ "నిర్వేద" శబ్దం బాధగా ఉన్న వానికి ఉన్న బాధను చెప్పడానికి చెపుతున్నాం.తన పఠితాంశం అయిన వేదం అంతా నశిమ్చిపోతే నిర్వేదమే కదా మిగులుతుంది.
లొకానికి కొత్త వేదాని అందించాలనే భావంతో సుర్య భగవానుడి కోసం తపస్సు చేశాడు.సూర్య భగవానుడు ప్రత్యక్షమయి నీకు కొత్త వేదం చెప్పడం పెద్ద కష్టం కాదు.కాని నా గమనానికి తగిన వేగంతో నీవు నా వెనకాలే వస్తూ చదువుకోగలవా? అని ప్రశ్నించాడు.
యఙ్ఞవల్క్య బాలుడు రవి గమనంతో సమానంగా పయనిస్తూ తాను విద్య నేర్చుకుంటానని మాట ఇచ్చాడు. గురువు సాక్షాత్తు సూర్య నారాయణ మూర్తీ. శిష్యుడు భావి వాజసనేయ సంహితా వ్యాపనాభ్యసన ధురీణుడు. పాఠం సాగిపోతోంది. ఋగ్యజుస్సామలపేర ఉన్న వేదాలకంటే భిన్నమై లోకోపకార భూయిష్టమై, స్వచ్ఛమై , ఉండే నూతన వేదావిర్బావానికి ఈ ప్రయతం. సజావుగా 40 పన్నాల శుక్ల యజుర్వేదాన్ని, యఙ్ఞవల్క్య మహాపురుషుని మస్తక గతం చేశాడు శ్రీమన్నారాయణ గర్భుడయిన ప్రత్యక్ష నారాయణుడు, సర్వ జీవకోటి ప్రాణ సంరక్షణైక శీలీ అయిన సాధు సుందరతర మూర్తి, సూర్యనారాయణ మూర్తి.
అల్లాంటి వేదాన్ని తనదిగాచేసుకొని పరమ్పరాగతంగా కొనసాగి వచ్చేలా శిష్య పరంపరకు అందించగా, ఆ వరుసలో మా అమృఉత వాక్కుల కుటుంబం కూడా అందుకొన్న అమృత ఫలమే శుక్ల యజుర్వేదం. ఆ స్వాధ్యాయంతో నిత్య అగ్నిహోత్రాదులను పూజిస్తూ ఉన్న వంశం మాది.
హనుమకొండను కాకతీయులు పరిపాలిస్తూ ఉండగా మా పూర్వీకులు వారి బాగోగులను చూస్తూ మంచి మాటలతో వారికి సలహాలనిచ్చేవారు. వారి ఆస్థానాలలో కవులుగా, పండితులుగా, శాస్త్రఙ్ఞులుగా,విశేష ఆదరణను పొందారు. వీరి కవితావేశాన్ని, వీరి వేద విఙ్ఞాన వైభవాన్ని చూసి సంతోషించిన రాజన్యులు- వీరి పలుకులు అనన్యసామాన్యాలు, "ఋషీణాం పునరాద్యానాం వాచమర్థోనుధావతి" అన్నట్లు వీరి మాటలే కార్య రూపాన్ని ధరిస్తున్నాయి అని వీరిని ఘనసన్మానాలతో తృప్తి పరచి గజ, తురగ, వజ్ర, వైఢూర్య, గోమేదిక, మౌక్తికాదులతో సత్కరించి, ""అమృత వాక్కుల"" అనే బిరుదునామాన్ని ఇచ్చి ఉంటారని మా పూర్వీకులే కాక, నిన్న మొన్నటి క్రీ.శ.1840 ప్రాంతపు బ్రహ్మశ్రీ నారాయణశాస్త్రి గారి సమయంలో కూడా చెప్పుకొనే వారని మాతాతగారు,శ్రీ నరసింహ మూర్తిగారు తర్వాతి తరాలకు మన ఔన్నత్యాన్ని చాటి చెప్పాలని, బాగా చదువు కోండని అంటూ ఉండేవారు.
ఈ పరంపర నిన్న మొన్నటి నారాయణ శాస్త్రి గారి వరకు ఉన్నట్లు తెలుస్తోంది. వీరి ప్రాచీనులు యఙ్ఞయాగాదులు చేయడంలో దిట్టలు. వీరు మంత్ర శాస్త్రంలో కూడా మంచి కీర్తిని సంపాదించినారని మాచిన్నప్పుడు వృద్ధులు చెప్పేవారు.
back to top

5.మా ముత్తాతగారు బ్రహ్మశ్రీ నారాయణ శాస్త్రి

నేటికి 150 సంవత్సరాల క్రితం నారయణ శాస్త్రి గారి గురించి మాత్రం బాగా తెలుస్తొంది. వీరు ఆంధ్ర ప్రదేశ్ లోని పశ్చిమగోదావరి జిల్లా తణుకు తాలూకాలో ఓగిడి అనే గ్రామంలో ఉండేవారు. వీరికి కొంత పొలము పెద్దమండువా ఇల్లు ఉండేవి.వీరి పూర్వీకులు ఇక్కడ అగ్రహరీకులుగా ఉండేవారని ప్రతీతి.

ఐతే వీరు ఉచితంగా భోజనాలు పెట్టి వస్త్రాదులనిచ్చి వారి స్వంత మండువా లోగిలిలోనే వేద పాఠాలు చెప్పేవారు ఆని వారి ప్రశిష్యులు ఇప్పటికీ వరి గురువులు చెప్పెనట్లుగా తెలుపుతున్నారు. మాతండ్రిగారైన వేంకట సత్యనారాయణగారికి తమ తండ్రిగారు అంటే మా తాతగారు నారాయణ శాస్త్రిగారిని గురించె తెలుపుతూ ఉండెవారట. ఐతే మాతండ్రిగారి చిన్నతనంలో వారి మామ్మగారు అంటే పితామహి వెంకమ్మగారు జీవించియే ఉన్నారుట. అమ్దుకని మాతండ్రిగారికి వారి తాత గారిని గురించి తెలుసు.

మాతాతగారు వేదవిద్వంసులేకాక మంత్రశస్త్రంలో కూడా నిష్ణతులు. వారు పాము, తేలు మంత్రాలు వంటి చిన్న చిన్న ప్రయోగాలేకాక డయ్యాలనుకూడా వదిలించేవారు అని ప్రసిద్ది. సంస్కృతభాషలోనూ ప్రయోగవిద్యలోనూ గొప్ప సాధన చేశారు అని అందరు చెపుతూఉంటారు. వీరు వెంకమ్మగరనే సాధ్వీమతల్లిని వివాహం చేసుకొన్నారు . ఆమెకుడా ఆయనకు తగిన భార్య . దాదాపుగా నూరుమంది వేద విద్యార్థులకు నిత్యం అన్నప్రసాద వితరణ చేసిన అన్నపూర్ణ ఆమె. మా ముత్తాతగారు వేద విద్యను పంచి పెడుతూ ఉంటే ముత్తమ్మగరు అన్నదానం చేస్తూ వచ్చారు. వారు చేసిన పుణ్యం వలననే తరువాతి వారికి అందరికీ చదువులు వచ్చాయి. ఆనాటి ఇల్లు వాకిలి లేకపోయినా నేడు ప్రతి ఒక్కరూ స్వంత ఇళ్ళను నిర్మించుకొని సుఖంగా జీవిస్తున్నారు.

మా వేద పాఠశాలలో చదివిన వారిలో తుట్టగుంటావధానులు గారు అని ఒకాయన , ఇంకా తూర్పు గోదావరి జిల్లాలోని సఖినేటి పల్లి గ్రామంలొని కొంతమంది వేద విద్వాంసులు ప్రసిద్దులుగా ఉండేవారు అని ఇప్పటికీ ఆ యా పండితులదగ్గర చదువుకొన్నవారు లింగాలవారు , చిన్తా వారు చెబుతూ ఉంటారు. మా వేద పాఠశాలలో పాఠాలు చెప్పడానికి మనకు తెలిసినంతవరకు ముగ్గురు ప్రసిద్దులుగా ఉన్నారు. కొడమంచిలికి చెందిన దుర్గావరపు సత్యనారాయణగారు, మార్కొండపాడు గ్రామస్తులు అయిన తుట్టగుంట అవధానిగారు , కోటిపల్లి గ్రామానికి చెందిన దేవరభొట్ల సుబ్బావదాన్లుగారు సంహిత పాఠం, పదపాఠమ్, క్రమపాఠమ్, జట పాఠం,ఘనపాఠాలను చెబుతూ ఉండేవారు.
బ్రహ్మశ్రీ నారాయణశాస్త్రిగారు మంత్ర శాస్త్ర వేత్త అని చెప్పడం జరిగింది. వీరి దేహాంతం కూడా ఈ కారణంగానే అయ్యింది అని అంటారు. వారు ప్రక్క పల్లెటూళ్ళో పిశాచ బాధను తొలగించి వస్తూ ఉండగా వెనుకనుండి ఆ పిశాచ శక్తి వచ్చి ఆయనను దొంగదెబ్బ తీసి చంపివేసింది. అక్కడే పొలము గట్టుమీద పడి ఆయన ప్రాణాలు విడిచారుట.
ఓగిడి ప్రాంతం అంతా బోసిపోయింది. దుఃఖవాతావరణం అలముకొంది. విషాదఛాయలతో ప్రజలంతా చింతించడం మొదలు పెట్టారు. వేదపాఠశాల విద్యార్థులు అందరూ భోరు భొరున ఏడిచారు. నిలువునా కూలిన చెట్టుమీద పిట్టలలాగ విలవిలలాడడం ఆరంభించారు. ఉపాద్యాయులంతా నివ్వెరపోయారు.

మా ముత్తాతగారి హయాం వెళ్ళిపోయాక మాతాతగారి హయాము నాటికి ఆరు ఎకరాల భూమి వేద పాఠశాలనడిచిన మండువాలోగిలి మిగిలాయి.

back to top

6.మాతాతగారు బ్రహ్మశ్రీ వెంకట నరసింహమూర్తిగారు.

బ్రహ్మశ్రీ నరసింహమూర్తిగారు తండ్రిగారి దగ్గర సంస్కృతం, బాగా చదువుకొన్నారు. పంచ కావ్యాలలో దిట్ట. శ్లోకపఠనం ఆయనకు వెన్నతో పెట్టిన విద్య . శ్లోకాన్ని ఎలా చదవాలో బాగా తెలుసు. నేను మేఘసందేశం చదువుకొనే రోజులలో ఆయన మందక్రాంత వృత్తాన్ని చదివిన తీరు నన్ను ఆకర్షించింది. ప్రతి అక్షరాన్నీ పట్టి పట్టి చదవడం సంస్కృతానికి చాలా అవసరమని చెప్పింది ఆయనే. ప్రత్యక్షర విశేషం ఆయనకు తెలుసు. ఈయనకు ఆరుగురు మగ సంతనం ఇద్దరు ఆడ సంతానం. ఓగిడిలోని దంతులూ, వాసాలూ మా ముత్తాతగారి హయాములో వేదాలు వల్లె వేస్తే, తాతగారి హయాములో ఆయన కుమారులకు చెబుతూ వల్లె వేయించిన శతక పద్యాలూ, సంస్కృత శ్లోకాలు ఆ వాసాలు వల్లె వేసేవి అంటే అతిశయోక్తి కానే కాదు.

ఈయనకు వేద విద్య వంట బట్టినట్లు లేదు. కాని సంస్కృతం మాత్రం బాగా వచ్చింది, అనడంలో ఎంత మాత్రం అబద్దం లేదు.

ఈయనకు లౌకిక జ్ఞానం ఎక్కువ అనే చెప్పాలి. తండ్రిగారు స్వర్గవాసులు అయ్యాక వారు ఆ ఊళ్ళో పెద్ద మనిషిగా చెలామణి అయ్యారు. గ్రామీణమైన తగవులు తీర్చడం ఈయన వంతు అయ్యింది. పొలాలు పుట్రలు అమ్మకాలు కొనుగోళ్ళు ఈయన ద్వారా జరిగేవి. వాటి రాత కోతలు ఈయనే నిర్వహించేవారు. కొన్ని నాళ్ళు బియ్యం వ్యాపారం కూడా చేశారు. మొత్తం మీద వ్యాపార దృక్పథం వీరి వంటికి పట్టింది. కనుక పిల్లలలో కూడా ఈ విధానాన్ని ప్రవేశ పెట్టాలని ఉద్దేశించే వారు. అందుకేనేమో మానాన్న గారిని కూడా స్థానిక వ్యాపారి బొడ్డు వీరాస్వామి దగ్గర కోమటి గుమాస్తాగా కుదిర్చారు.

ఈయనకు పెద్దగా ఆర్థిక ఆదాయం లేని కారణంగానే వీరికి మిగిలిన ఆరు ఎకరాల భూమిని కొద్ది కొద్దిగా అమ్మి ఆరుగురు కొడుకులనూ స్కూలు ఫైనల్ వరకూ చదివించి ఉపాధ్యాయ వృత్ర్తికి తగిన వారిగా చేశారు.

ఉన్న మండువాలోగిలిని అమ్మివేశి ఒక అమ్మాయికి వివాహం చేశారు. రెండవ అమ్మాయి వివాహం కోసం ఆ లోగిలి ఉన్న స్తలాన్ని కూడా అమ్మి వేశారు.మొత్తంమీద స్వార్థ చింతన లేకుండా ఆయనకోసం ఏదో కావాలి అనుకోకుండా మానవ కర్టవ్యంగాను, గృహయజమాని బధ్యత గాను పిల్లలను ప్రయోజకులను చేసిన ఉత్తమ బ్రాహ్మణుడు మాతాతగారు, బ్రహ్మశ్రీ వేంకటనరసింహమూర్తిగారు.

వీరు తోలేటి వారి ఆడబడుచు అయిన చిరంజీవి కుంకుమ సౌభాగ్యవతి సీతామహలక్ష్మిని వివాహం చేసుకొన్నారు. పచ్చని పసిడి చాయతో ఉన్న ఈమె అమృత వాక్కుల వంశాభివృద్దికి మూలకందం ఆయ్యింది. అంతకు ముందు వరకు ఒకరిద్దరు సంతానం ఉన్న అమృతవాక్కులవారుఇ వంశం ఈమె కడుపు చలువవలన బహు సంతానవృక్షంగా రూపు దిద్దుకొంది.ఈమె పెద్దగా చదువుకోక పోయినా ఈమె సంతానం మాత్రం ఆనాటికి ఉన్న ఉన్నత విద్యలనే పొందగలిగారని చెప్పవచ్చును.
back to top

7.శ్రీ వేంకటనరసింహమూర్తిగారిసంతానం

8.వెంకట సత్యనారాయణగారు.

ఈయన క్రీ.శ.1926 లో అక్షయ నామ సంవత్సరంలో, విజయదశమినాడు పుట్టారు. క్రీ.శ.1940 లో హైస్కూలులో చదివేవారు. మార్టేరు అనే పశ్cఇమ గొదావరి జిల్ల ఆంధ్ర్ అప్రదేశ్లో చదువు.
           అక్కడికి పెనుగొండ గ్రామం నుండి వెళ్ళి రావాలి. అంత దూరమ్ వెళ్ళీ వచ్చే ప్రయాణంలోనే శక్తి అంతా అయి పోయేది. దాంతో మార్కులు తక్కువ వచ్చేవి. చదువు అచ్చెకు రాదని నిర్ణయించుకొనే, కిరాణా కొట్లో గుమాస్తా అయ్యారు .
           అంతే కాదు, వారి తండ్రిగారు మా తాతగారు నరసింహ మూర్తి గారు, ఆ రోజుల్లో ధాన్యం వ్యాపారం చేశేవారు. పంట వచ్చే కాలంలో 400, 500 బస్తాల ధాన్యం కొనడమ్, దాన్ని వర్షాకాలంలో 1 రూపాయి లాభానికి అమ్మినా, దాదాపు 4,5 వందల రూపాయలు లాభం వచ్చేది. ఆ రోజులలో 30 రూపాయలు ఉంటే చాలు, నెల రోజులు వీరి పెద్ద కుటుంబానికి సరిపోయేది. అంటే ఆరోజులలో వారి వ్యాపారం లాభ సాటిగానే ఉండేది. కనుక నరసింహమూర్తిగారైన మా తాతగారు వ్యాపార రంగం
లాభ సాటిదని నమ్మారు
6 రూపాయల జీతానికి కుదరగానే, తెల్లగా సన్నగా ఉన్న బ్రాహ్మణ కుమారుని మీద నమ్మకం కుదిరి, ఈయన పేరుతో ఆనాడు పంచదార లైసెన్సుకోసం ఆవేదన పత్రాన్ని కూడా పంపారు.
           ఇదే తడవుగా క్రీ.శ.1942 లో 6 రూపాయలు సంపాదిస్తున్న మంచి కుర్రాడు అని, మా అమ్మగారైన చి. లక్ష్మీ సౌభాగ్యవతి జ్యోస్యుల భూలక్ష్మిని ఇచ్చి వివాహం చేయడానికి మార్టేరు పంచకంలోని సత్యవరం కుగ్రామంలోని జ్యోస్యుల నరసయ్య గారి కోరిక మేరకు, మా తాత గారు శ్రీ నరసింహ మూర్తిగారు అంగీకరించారు. అంతే కాదు ఇంట్లో ఆరుగురు మగ పిల్లలు ఇద్దరు ఆడ పిల్లలు. పెద్ద వ్యాపారం, ఇల్లు పెద్ద మండువా. మా తాతగారి తల్లి గారైన నారాయణ శాస్త్రి గారి భార్యామణి వెంకమ్మ గారు అప్పుడప్పుడే మరణించారు.
           ఇంట్లొ పిల్లలందరూ చదువులకు వెళ్ళి పొతారు. పైగా దొడ్లో పాడి పశువులు. వాటి చాకిరీ చేయవలసి ఉంది. ఇంట వంటపని కూడా చిన్న దేమీ కాదు. మా బామ్మ గారు వివాహమయి మా తాత గారి చిటికెన వేలు పట్టి ఇంటికి వచ్చినప్పటి నుండీ అత్తగారి మడితో కూడిన వంటా వార్పులలో సంప్రదాయం కోసం ముసలమ్మగారే వంట చేసేవారు. అందుకే మా సీతమ్మ బామ్మగారు పెద్దగా ఇంటి పనిని చేయడంలో చెయ్యి తిరిగిన వారు కాలేక పోయారు. ఈ సమయంలో వంటా వార్పులకు ఒక స్త్రీ అవసరం ఉంది. ఈ పరిస్థితిలో కోడలు ఇంటికి రావడం అత్యవసరమని తాతగారు గమనించారు. సమయానికి మా అమ్మ గారు పెద్ద కోడలుగా వస్తుందంటే, చాలా సంతోషంగా అంగీకరించారు.
           మానాన్న గారి వివాహం తేది క్రీ.శ. 25-2-1942 న జరగడానికి నిశ్చయం అయ్యింది. మా అమ్మ గారి ఇంట్లో కూడా ఆరుగురు ఆడపిల్లలు, ఒకే మగపిల్ల వాడు. మా అమ్మ గారు 5 వ ఆడ పిల్ల. కనుక చిన్నతనంలోనే వివాహం చేయడం మంచిదే అని భావించారు. పైగా పెండ్లికొడుకుకు నెలకూ 6 రూపాయలు ఆదాయం వస్తోంది అని భావించారు.
           వివాహానంతరం 2 సమ్వత్సరాలు గడిచాయి. 2 రూపాయలు జితం పెరిగింది. నాన్నగారికి వయస్సుతో పాటు భార్య కూడా రావడంతో నెలకు 30 రూపాయలైనా లేకపోతే నెల గడవదనే వివేకం వచ్చింది.
           అనుకోకుండా తాతగారు నాన్న గారిని పిలచి "చదువుకుంటావా?" అని అడిగారు. మనిషికి అదృష్టమ్ ఎలా వస్తుందో ఎలా తెలుస్తుంది. మా నాన్నగారు "సరే" అన్నారు. తిరిగి మార్టేరులో ఫోర్త్ ఫారమ్ లో చేరారు. హెడ్మాస్టారు నాన్నగారిని స్కూలులో చెర్హుకొంటూ, "నాలుగు సంవత్సరాలు చదువులో జాప్యం జర